محمود خليل الحصري ( مترجم : محمد عيدى خسرو شاهى )

47

معالم الاهتداء إلى معرفة الوقف والابتداء ( فارسى )

و نقلى به اثبات رسانده‌اند خدا از آن گونه نسبتها منزه و پاك مىباشد حال كه تعلق لفظى و معنوى وجود ندارد وقف كردن در حين « فَآمَنُوا فَمَتَّعْناهُمْ إِلى حِينٍ » به طورى كه گفتيم وقف تام مىباشد . وقف در اين موارد ، و موارد مشابه تام نام دارد زيرا معنى در كلمه‌اى كه وقف مىكنيم تمام و كامل است و به ما بعد خود چه لفظاً و چه در معنى احتياج ندارد . وقف كردن ، روى كلمه‌اى كه وقف در روى آن ، وقف تام به شمار مىرود حتم نشده است بلكه جايز است آن را به ما بعد خود وصل كرد با اين نظر كه در وصل آن به مابعدش - خللى در معنى پيدا نمىشود و مطلبى خلاف مقصود به ذهن نمىآيد گرچه به اعتبار تمام شدن كلام و عدم تعلق لفظى و معنوى وقف كردن سزاوارتر از وصل كردن است . - 3 - امام محقق ابن جزرى در كتاب النشر ، و بعد از او به پيروى از وى ، عده‌اى از مؤلفين گفته‌اند : گاه وقف قبل از انقضاى فاصله ، تام است . مثل وقف روى كلمه « اذله » در قول حضرت حق تعالى در آيه 34 سوره‌ى نمل / 27 « وَ جَعَلُوا أَعِزَّةَ أَهْلِها أَذِلَّةً » . كه نهايت كلام بلقيس است . و پس از آن خداى تعالى مىفرمايد : « وَ كَذلِكَ يَفْعَلُونَ » كه انتهاى آيه است . - 4 - گاه نيز وقف تام در وسط آيه است مثل قول خداى تعالى در آيه 29 فرقان / 25 « لَقَدْ أَضَلَّنِي عَنِ الذِّكْرِ بَعْدَ إِذْ جاءَنِي » و جاءنى پايان